Menu

“ร่วมเล่าสู่กันฟัง ประสบการณ์การสังเกตการณ์การเลือกตั้ง”

0 Comments


นายธีรโชติ จิวรเศรษฐ์กุล
ผู้สังเกตการณ์เขตเลือกตั้งที่ 19 หน่วยเลือกตั้งที่ 61-63 กรุงเทพมหานคร

“ในวัย 25 ปี 10 เดือน”
ผมเพิ่งได้เลือกตั้งเป็นครั้งแรกในชีวิต น่าจะเรียกได้ว่าเป็น First voter ที่มีอายุมากเป็นอันดับต้นๆ

ตอนสิบหกนาฬิกาห้าสิบนาทีของวันเลือกตั้ง ผมเดินจากบ้านมาที่หน่วยเลือกตั้งซึ่งอยู่ในหมู่บ้านตัวเอง และเป็นหน่วยเดียวกับที่เมื่อเช้าผมเพิ่งมาใช้สิทธิในการหย่อนบัตรลงหีบเหล็กแน่นหนา-ไม่ได้ทำจากพลาสติกขุ่นกะโหลกกะลา
“ปิดหีบได้” เมื่อเข็มสั้นชี้เลขห้า เข็มยาวชี้เลขสิบสอง เจ้าหน้าที่ประจำหน่วยเลือกตั้งช่างตรงต่อเวลา พวกเขาเริ่มช่วยกันทำงานจัดการ คนแรกหยิบสก็อตเทปมาปิดปากหีบ อีกคนเตรียมกระดานสำหรับขีดคะแนนให้แต่ละพรรค ส่วนอีกคนเตรียมตะกร้าเปล่าหลายใบสำหรับแยกใส่บัตรดี บัตรเสีย และบัตรที่ไม่ประสงค์ลงคะแนน

ในเขตเลือกตั้งนี้ถูกแบ่งย่อยเป็นสามหน่วยเลือกตั้ง โดยสองหน่วยที่อยู่ติดกัน ซึ่งไม่ใช่หน่วยที่ผมใช้สิทธินั้นเริ่มนับคะแนนก่อน ผมจึงไปยืนมุงที่เต๊นท์นั้น โดยมีสมาชิกในหมู่บ้านอีกราวสามสิบกว่าชีวิตพร้อมใจกันมาดูด้วย ทั้งผู้ใหญ่ วัยกลางคน จนถึงวัยรุ่นปะปนกันไป
เจ้าหน้าที่คนแรกยืนประชิดหีบ เขาทำหน้าที่หยิบบัตรเลือกตั้งหนึ่งใบออกจากหีบ กางบัตรออกมา ใช้สายตาพิจารณาว่าบัตรใบดังกล่าวเป็นบัตรดีหรือบัตรเสีย แล้วส่งให้เจ้าหน้าที่อีกคนได้ดู เจ้าหน้าที่อีกคนดูแล้วขานผลลัพธ์ของบัตรด้วยเสียงดังฟังชัด พร้อมกับยื่นบัตรออกมาแสดงให้ผู้สังเกตการณ์ได้เห็นอย่างทั่วถึง (คล้ายตอนประกาศผลการออกรางวัลสลากกินแบ่งรัฐบาล) แล้วส่งบัตรให้กับเจ้าหน้าที่คนที่สามทำการหย่อนใส่ตะกร้า สุดท้ายเป็นเจ้าหน้าที่ผู้ประจำอยู่ข้างกระดานจะใช้ปากกาเมจิกหัวใหญ่ในมือตัวเองขีดคะแนนให้กับพรรคที่ได้คะแนนจากบัตรใบนั้นๆ

ราวสามนาทีต่อมา หน่วยเลือกตั้งที่ผมได้ใช้สิทธินั้นใกล้จะเริ่มนับคะแนนแล้ว ผมจึงเดินไปยืนดูที่หน่วยนั้นบ้าง แล้วพอการนับคะแนนดำเนินไปได้สักสิบห้านาที ทุกอย่างปกติดี ผมก็เดินกลับไปกลับมาระหว่างหน่วยเลือกตั้งทั้งสามอยู่สี่ถึงห้ารอบ คอยสลับสับเปลี่ยนการสังเกตการณ์อยู่เป็นชั่วโมง

การทำงานของเจ้าหน้าที่ประจำหน่วยมีลำดับขั้นตอนวนไปซ้ำซาก โดยแทบไม่มีบัตรเลือกตั้งที่มีปัญหา หรือข้อกังขาใดๆ ให้ผู้สังเกตการณ์เลือกตั้งต้องเดินเข้าไปดูบัตรเลือกตั้งในระยะประชิด เพราะหากบัตรเลือกตั้งใบใดเป็นบัตรเสีย ก็จะปรากฏร่องรอยของหลักฐานอย่างชัดเจน เช่น บัตรใบนึงที่มีเครื่องหมายกากบาททับหมายเลขของพรรคๆ นึงอยู่ หรือบัตรอีกใบที่มีเครื่องหมายกากบาททับชื่อพรรค (ซึ่งผมคิดเล่นๆ ว่าผู้ใช้สิทธิคนดังกล่าวอาจเข้าใจกติกาผิด คิดว่าหากเขาไม่ชอบพรรคใด ให้กากบาททับหมายเลขของพรรคนั้นหรือชื่อพรรคนั้น ก็เป็นได้)

“พรรคนี้มาแรง” ขณะยืนลุ้นพรรคที่ตัวเองเชียร์ ผมแอบได้ยินผู้ใหญ่จนถึงวัยชราหลายคนในบริเวณใกล้เคียงต่างซุบซิบประโยคนี้กันอยู่หลายครั้ง เมื่อพวกเขาได้เห็นผลคะแนนของพรรคใหม่ที่ก่อตั้งโดยกลุ่มคนรุ่นใหม่ที่เพิ่งลงสมัครรับเลือกตั้งในครั้งนี้เป็นครั้งแรก
เนื่องจากจำนวนรายชื่อผู้มีสิทธิเลือกตั้งมีน้อยที่สุดในบรรดาสามหน่วย ทำให้หน่วยเลือกตั้งที่ผมใช้สิทธินั้นนับคะแนนเสร็จเป็นหน่วยแรก ตัวเลขคะแนนรวมที่เจ้าหน้าที่เขียนให้แต่ละพรรคบนกระดานก็ถูกต้องและชัดเจนดี ก่อนผู้สังเกตการณ์กับเจ้าหน้าที่จะผลัดกันพลิกกระดาษบนกระดานเพื่อถ่ายรูปทีละหน้าจนครบ
ผมก็หยิบมือถือขึ้นมาถ่ายรูปกระดานเช่นกัน แล้วเดินกลับไปดูอีกหน่วยที่เพิ่งนับคะแนนเสร็จ
ผู้สังเกตการณ์เริ่มทยอยกันกลับบ้าน ผมมายืนอยู่หน้ากระดานของอีกหน่วย เจ้าหน้าที่กำลังจะถ่ายรูปกระดานเพื่อส่งผลคะแนนไปยัง กกต. แต่ผมสังเกตว่าตรงช่องคะแนนรวมของแต่ละพรรคนั้น มีเขียนคะแนนให้เฉพาะพรรคที่ได้คะแนนมาก ส่วนช่องของอีกหลายพรรคที่ได้คะแนนน้อยกับพรรคที่ไม่ได้คะแนนกลับว่างเปล่า ผมก็ทักท้วงกับเจ้าหน้าที่แถวนั้น เขาก็ยินยอมรับการร้องเรียน พร้อมบอกให้เจ้าหน้าที่อีกคนมาเขียน แล้วพอเจ้าหน้าที่เขียนคะแนนบนกระดานจนครบทุกพรรค เราต่างคนจึงค่อยถ่ายรูปกระดานกัน

กับผลคะแนนที่ออกมา ผมเชื่อว่ามีทั้งผู้สังเกตการณ์ที่สมหวังและผู้สังเกตการณ์ที่ผิดหวัง ซึ่งผมสนใจฝ่ายหลังมากกว่า เนื่องจากคงต้องเป็นพวกเก็บอาการเก่งมาก อาจรอไปปลดปล่อยอารมณ์ร้าวรานที่บ้านหรือทางโซเชียล เพราะตลอดการนับคะแนนนั้นไม่มีใครแสดงอาการหัวร้อนออกมาเลยสักคน อย่างมากสุดมีเพียงการเดินกลับบ้านก่อนการนับคะแนนจะสิ้นสุดลง (เพียงไม่นาน) ราวกับเป็นแฟนบอลที่เข้าไปเชียร์ทีมโปรดของตัวเองในสนาม แต่เมื่อเห็นทีมใกล้ปราชัยก็มักเดินออกจากสนามก่อนจบเก้าสิบนาทีนั่นเอง
ผมดีใจที่การนับคะแนนได้เกิดขึ้นที่หน่วยเลือกตั้งนั้นๆ ทันทีที่ปิดหีบ โดยไม่มีการเคลื่อนย้ายหีบของแต่ละหน่วยเลือกตั้งไปรวมที่เขตเลือกตั้งเดียวกันก่อน แล้วจึงค่อยนับคะแนนทีเดียว
ดูเหมือนประสบการณ์ในการสังเกตการณ์การเลือกตั้งครั้งแรกนี้ จะเป็นไปอย่างราบรื่นและปกติดี แต่ไม่ทราบว่าหลังจากเจ้าหน้าที่ประจำหน่วยเลือกตั้งได้ส่งภาพถ่ายผลคะแนนไปให้ กกต. แล้ว การนับคะแนนรวมจากทุกหน่วย ทุกเขตทั่วประเทศที่ส่งเข้าไปนั้นเป็นอย่างไรต่อไป
เหตุใดผ่านวันเลือกตั้งมากว่า 20 วันแล้ว ผลคะแนนของแต่ละพรรคจึงยังไม่ได้ข้อสรุปที่ถูกต้องสักที.

Tags: ,

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *